Bouwen aan Planet IFFR: de positionering van International Film Festival Rotterdam in campagnebeelden

Introductie van Planet IFFR was het begin van een waanzinnige ontdekkingsreis die ons letterlijk onderdompelt in de eigenzinnigheid van het filmfestival.

 

Op 2 februari is de 49e editie van het International Film Festival Rotterdam (IFFR) – om het maar even in filmtaal uit te drukken – succesvol gewrapt. Het was de laatste editie met creatief directeur Bero Beyer aan het roer. Toen Beyer vijf jaar geleden werd aangesteld, kreeg hij de opdracht het destijds enigszins ingedutte filmfestival een nieuwe impuls te geven. En dat is ook gelukt: met een scherpe nieuwe visie, nieuwe programmaonderdelen en een sterkere internationale profilering. Dit ging gepaard met een uitstekende meerjarige campagne dat een eigenzinnige nieuwe filmplaneet tot leven bracht.

 

Filmfestival met focus op experimentele cinema

IFFR wenste zich meer uitgesproken te positioneren als podium voor spraakmakende, experimentele cinema van nieuwe en gevestigde makers. Een gedurfd filmfestival dat verschillende visies en diverse vormen van film koestert. Het kleine marketingteam van IFFR bedacht een sterk meerjarig campagne concept waarmee een nieuwe krachtige merkidentiteit is neergezet. De visuele uitvoering was in veilige handen van het bekende Rotterdamse ontwerpbureau 75b. dat in 2009 ook het IFFR Tijger logo in een strak nieuw jasje stak.
Aan de hand van campagnebeelden laten we zien hoe het IFFR in de afgelopen 5 jaar haar nieuwe merkidentiteit gestalte gaf.

 

2016: Please welcome

Het eerste jaar met een nieuwe artistieke directeur aan het roer was een kennismakingsoefening. In meerdere opzichten, want behalve een nieuwe directeur en nieuwe programmasecties kreeg IFFR in 2016 ook een nieuwe visuele identiteit. Het centrale concept was ‘de kennismaking’, het leggen van het eerste contact. Het idee sloeg voornamelijk op de verbindende taak van het festival. IFFR koppelt in wezen verschillende groepen aan elkaar: filmmakers en publiek, filmprofessionals en investeerders, filmmakers en andere kunstenaars onderling etc.

De visuele identiteit van het filmfestival kreeg ook een oppepper. Ontwerper Rens Muis van 75B verwoordde het destijds als volgt: “De beelden in de festivalcampagne markeren een omslag in de grafische lijn van de afgelopen jaren: de tijger blijft, maar laat zich door projectie op afwisselende achtergronden in verschillende ruimtelijke perspectieven en invalshoeken zien. De iconische tijger blijft altijd herkenbaar, maar wordt voortaan afgebeeld in diverse gedaantes, ontstaan uit projectie van licht en ruimte, de basis van film.”

Ook in de programmering werd een nieuwe basis gelegd die mede moest zorgen voor een duidelijkere profilering van het IFFR op internationaal vlak. Dit gebeurde door introductie van nieuwe programma secties, introductie van een verdiepingsprogramma rondom een jaarlijks wisselend centraal thema en aanpassingen aan prijsuitreiking. Als met al werd deze kennismaking positief ontvangen. De basis was gelegd voor de introductie van een spannende nieuwe planeet.

 

2017: Planet IFFR

Toen ik de grote planeet voor het eerst in levenden lijve zag op het Stationsplein van Rotterdam Centraal was ik op slag verliefd. Op de enorme sympathieke kleurrijke planeet én op het idee. Want zo voelt IFFR voor mij meestal, een andere planeet waarop ik me 12 dagen per jaar terugtrek en me open-minded laat meevoeren in spannende nieuwe werelden.

Conceptwise was de introductie van Planet IFFR in 2017 de echte start van een meerjarige campagne die het doel had het festival te herpositioneren als organisatie en als merk. Een modern filmfestival met de ambitie voortdurend te verrassen met artistieke, experimentele, onafhankelijke cinema. Planet IFFR stond symbool voor een staat van zijn die zich kenmerkt door open staan voor nieuwe ontmoetingen, zienswijzen en achtergronden door middel van de filmkunst.

Planet IFFR was ook een metafoor voor de verhoogde zichtbaarheid van het festival in de loop van het jaar. Een festival dat 365 dagen per jaar in beweging blijft. Net als een planeet dus. Nieuwe samenwerkingen en speciale vertoningen tussen de jaarlijkse festivals in, moesten het IFFR merk verder versterken.

75B was wederom verantwoordelijk voor het campagnebeeld: “Het inmiddels iconische tijgerlogo werd vertaald naar drie dimensies waarin het veelzijdige karakter van IFFR terugkomt als kleurrijke planeet. Het design weerspiegelt een organisch en charmant geheel, waar naast in kaart gebrachte domeinen ook onontdekte gebieden rijp zijn voor exploratie.” (IFFR Persbericht 2017)

 

2018: Meet the Humans of IFFR

In 2018 ontmoetten we de mensen die op Planet IFFR wonen. Door de organisatie getypeerd als een curieuze mix van filmmakers, bezoekers, filmpersonages en allen die het festival mogelijk maken.

Hoe met ‘Humans of IFFR’ verder wordt voortgebouwd op de vorige campagne, is het best toe te lichten door een citaat van toenmalige festivaldirecteur Bero Beyer: “IFFR is de plek waar we films met alternatieve visies vieren. Het is een state of mind waarin we onszelf en de wereld om ons heen opnieuw bekijken via cinema. We noemen deze plek Planet IFFR. Wanneer we dichterbij komen, zien we dat het oppervlak krioelt van de fascinerende wezens. Gevoelige schepsels die het ene zeggen, maar het andere bedoelen. Creaturen die dankzij hun grote brein abstract kunnen redeneren, maar de meeste keuzes in hun leven toch op hun gevoel baseren. Verfijnde zoogdieren die beweren feiten te koesteren, maar zich in werkelijkheid tot elkaar verhouden via de subjectieve realiteiten die we kennen als verhalen.”

In campagnebeelden werd het idee vormgegeven door darwiniaanse beschrijvingen van de mens te combineren met met beelden van films die ooit op IFFR te zien waren. Het idee is dat deze teksten, net als cinema, ons een spiegel voorhouden. De beschreven kenmerken zijn wetenschappelijke feiten, zoals “They are unique in using languages.”. Gecombineerd met beelden van een vrijend stel zet deze quote bijvoorbeeld aan tot nadenken over de vormen die “taal” aan kan nemen. Met name filmtaal, die zo mooi divers en uniek kan zijn.

 

2019: Feel IFFR

De menselijke ervaring is een samenspel van verschillende emoties. Ook mensen die op Planet IFFR wonen ervaren verschillende gevoelens en gemoedstoestanden. Van opgewekt tot droevig, kalm tot rebels. In de IFFR campagne van 2019 lag de nadruk op het palet aan emoties die film kan opwekken. Daarmee verschoof de focus van de campagne van de buitenwereld naar de binnenwereld van de bewoners van het cinema planeet. En werden wij als publiek uitgenodigd om stil te staan bij de emoties die films bij onszelf opwekken.

In visuele uitwerking van het concept focusde 75B op wrijving tussen tegenstrijdige emoties. Op promotiemateriaal, zoals posters, zagen we  filmfragmenten van geëmotioneerde gezichtsuitdrukkingen, gecombineerd met een gevoel uitgedrukt in tekst. De gevoelens die van de gezichten vallen af te lezen en de bijbehorende onderschriften corresponderen echter niet met elkaar. Dit ogenschijnlijke conflict wijst volgens ontwerper Rens Muis op diepere gevoelens die achter gelaatsuitdrukkingen verborgen kunnen zitten of aannames in interpretatie emoties die we denken waar te nemen. Dit leidde tot een campagne waarin dan ook onverwachte, grappige of mysterieuze combinaties te zien waren. Net zoals films ons kunnen verrassen en op onverwachte manieren emotioneel kunnen raken.

 

Campagneposters 'Feel IFFR'

Campagneposters ‘Feel IFFR’

 

2020: IFFR viert artistieke filmische expressie

Bij de bekendmaking van de campagne voor IFFR 2020 vertelde directeur Beyer dat deze een afsluitend hoofdstuk vormt van het verhaal dat begon met Planet IFFR: “De campagne van IFFR 2020 vormt het laatste hoofdstuk in een verhaal van vier jaar. Eerst introduceerden we Planet IFFR als plek van verbinding. Toen ontmoetten we de inwoners: menselijke wezens met de gave om abstract te denken. En vorig jaar verkenden we hun uiteenlopende emoties (‘feel IFFR’). Dit jaar vieren we de artistieke filmische expressie: het vangen van licht en donker, het balanceren van stilstand en beweging, het gebruiken van pixels en kleuren om vorm, verhaal en betekenis te creëren. We verwonderen ons over hoe deze basiselementen uiteindelijk veranderen in een schijnbaar eindeloze verscheidenheid aan artistieke expressie.”

De ervaringen die de mensen op planet IFFR hebben uiten ze via verschillende kunstvromen. Dus viert het festival in 2020 de “artistieke filmische expressie”. Het idee is visueel vertaald in een spel met de basiselementen van film. Zo zien we filmbeelden uiteenvallen in primaire kleuren waar ze uit opgebouwd zijn. Hints naar chemische reacties die ontstaan tijdens het ouderwets ontwikkelen van film. Een spel tussen licht en donker. Als geheel een mooie, gelaagde beeldtaal die van posters en schermen spatte. En ook visueel een passende toch vernieuwende voortzetting was van de campagnebeelden van voortgaande jaren.

 

Internationaal filmfestival met Rotterdamse roots

Introductie van Planet IFFR was het begin van een waanzinnige ontdekkingsreis die ons letterlijk onderdompelt in de eigenzinnige identiteit van het filmfestival. Wat erg sterk is aan dit complete campagneconcept is dat het in (visuele) uitwerking zeer goed aansluit bij wat het festival claimt te beiden: een podium voor onafhankelijke, experimentele internationale cinema. Die eigenzinnige artistieke expressie wordt haast tastbaar in de ontwerpen en spreekt tot de verbeelding. De campagne thema’s sloten jaarlijks ook logisch aan bij de programmering. Inhoud en verpakking kwamen dus prima overeen!

Waar ik als Rotterdamse filmmaker ook blij van werd is dat terwijl IFFR verder internationaliseerde het tegelijkertijd ook de Rotterdamse wortels versterkte. Het eigenzinnige karakter van het filmfestival werd nadrukkelijker verboden aan de Rotterdamse mentaliteit. Het promoten van werk van Rotterdamse films en filmmakers kreeg een prominentere rol. De laatste jaren zelf in de vorm van een heuse RTM dag.

 

IFFR ontmoet Abraham

In 2021 viert IFFR zijn 50e verjaardag. Met de nieuwe directrice, Vanja Kaludjercic, volgt waarschijnlijk ook een nieuwe koers. We weten dat voor deze jubileum editie het afgelopen jaar al een hoop voorwerk is gedaan. In hoeverre de marketing af gaat wijken van de succesvolle lijn die de afgelopen jaren is neergezet, blijft gissen. Waar ik stiekem op hoop is dat de 50e editie een eigenzinnig nieuw campagneconcept introduceert waar ik over een aantal jaar weer met plezier over ga schrijven. wat het ook wordt, ik heb in ieder geval nu al zin in deze verjaardag!

 

Een sterk concept ontwikkelen voor jouw merk?

Dan is onze training Conceptontwikkkeling wellicht iets voor jou! Met behulp van onze Focus, Fly, Flow methode leer je hoe je sterke concepten bedenkt onderbouwd door een stevige visie. Wil je jouw brand nog net een stapje hoger tillen, ga dan met ons mee op een Branding & Concepting training en inspiratietrip naar New York!

Auteur: Dzenita Camo
Omslagfoto: IFFR Mediakit 2020
Bronnen en films: IFFR.com (persberichten en blogs)

 

Neem contact op

We komen zo snel mogelijk bij je terug

Not readable? Change text. captcha txt